Polskie pielgrzymki do Ziemi Świętej w dwudziestoleciu międzywojennym

Autor

DOI:

https://doi.org/10.21906/rbl.3767

Słowa kluczowe:

Anastazy Czarnowski, dwudziestolecie międzywojenne, Józef Kłos, Kazimierz Morawski, pielgrzymka, tożsamość narodowa, Ziemia Święta, Zofia Kossak

Abstrakt

Artykuł przedstawia fenomen polskich pielgrzymek narodowych do Ziemi Świętej w dwudziestoleciu międzywojennym, analizując zarówno ich przebieg, jak i literaturę wspomnieniową uczestników. Autorka omawia kolejne pielgrzymki organizowane od 1929 roku, wskazując ich duchowych opiekunów, trasę, organizację oraz znaczenie religijne i narodowe. Szczególną uwagę poświęca relacjom pamiętnikarskim ks. Józefa Kłosa, Zofii Kossak, Anastazego Czarnowskiego i Kazimierza Mariana Morawskiego, które ukazują różne aspekty pielgrzymowania: duchowość, logistykę podróży, odbiór miejsc świętych oraz obserwacje społeczne i kulturowe dotyczące Palestyny, Egiptu, Grecji i Konstantynopola. Ważnym wątkiem jest również rola polskich statków SS Polonia i SS Kościuszko na trasie palestyńskiej oraz obecność polskich instytucji i przedstawicieli dyplomatycznych na Bliskim Wschodzie. Tekst pokazuje, że pielgrzymki te były nie tylko praktyką religijną, lecz także przejawem polskiej tożsamości narodowej, wspólnotowości i obecności kulturowej poza granicami kraju.

Bibliografia

Aksamit, B. (2015). Batory. Gwiazdy, skandale i miłość na transatlantyku. Agora.

Arendt, H. (2010). Eichmann w Jerozolimie. Wydawnictwo Znak.

Borkowski, A. (1942). Przewodnik po Ziemi Świętej. Kustodia Ziemi Świętej.

Czarnowski, A. (1934). Moja pielgrzymka do Ziemi Świętej w roku 1933: Garść wspomnień i wrażeń z podróży po Palestynie, Egipcie i Turcji. Drukarnia „Gazety Kartuskiej”.

Czechowska, K. (2023). Polska dyplomacja wobec „kwestii żydowskiej” w latach 1932–1939. Instytut Pamięci Narodowej.

Horain, C., & Kłakus, M. (2022). Na tropie Polaków w Ziemi Świętej. Rejestr pielgrzymów i podróżników polskich do Ziemi Świętej przybyłych w latach 1845–1921; 1931–1947. Fundacja Centrum Badań nad Historią Kościoła im. ks. prof. Wincentego Myszora.

S. S. Polonia, trans-atlantic boat, to start fortnightly Constanza-to-Haifa journey (1933, June 11). Jewish Daily Bulletin.

Klimas, S. (2023). Kustodia Ziemi Świętej. 800 lat historii. Wydawnictwo OO. Bernardynów CALVARIANUM.

Kłos, J. (1932). Wyprawa na Bożą Rolę: Wspomnienia i wrażenia z pierwszej narodowej pielgrzymki polskiej do Ziemi Świętej (t. 1–2). Księgarnia św. Wojciecha.

Kossak, Z. (2019). Pątniczym szlakiem: Wrażenia z podróży do Ziemi Świętej. Fundacja Servire Veritati; Instytut Edukacji Narodowej.

Morawski, K. M. (1938). Od Stambułu do Golgoty: Z pielgrzymki do Ziemi Świętej. Księgarnia i Drukarnia Katolicka w Katowicach.

Muzeum Emigracji w Gdyni. (2021). Przygoda na Bliskim Wschodzie – Linia Palestyńska Gdynia-America Line. https://www.facebook.com/muzeumemigracjigdynia/posts/przygoda-na-bliskim-wschodzie-linia-palesty%C5%84ska-gdynia-america-linetransatlantyk/5402973069774451/

Patek, A. (2009). Żydzi w drodze do Palestyny 1934–1944: Szkice z dziejów aliji bet nielegalnej imigracji żydowskiej. Wydawnictwo Avalon.

Pius XI. (1933, January 6). Quod nuper.

Serafin, M. (2022). Domy polskie w Jerozolimie. Seminare, 43, 179–193.

Szteinke, A., (1999). Polscy Bracia Mniejsi w służbie Ziemi Świętej 1342–1995. Wydawnictwo Franciszkanie.

Teller, M. (2024). Jerozolima. Nowa biografia starego miasta. Znak Koncept.

Wonders of World Engineering. (2014–2021). Palestine’s new harbours. https://www.wondersofworldengineering.com/m/palestines_harbours.html

Opublikowane

2024-06-30

Jak cytować

Serafin, M. (2024). Polskie pielgrzymki do Ziemi Świętej w dwudziestoleciu międzywojennym. Ruch Biblijny I Liturgiczny, 77(2), 5–26. https://doi.org/10.21906/rbl.3767

Numer

Tom 77 Nr 2 (2024)

Dział

Artykuły

Copyright (c) 2024 Mariola Serafin

Creative Commons License

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe.

Autorzy publikujący w czasopiśmie udzielają jego wydawcy zgody o następującej treści:

  1. Autor zachowuje autorskie prawa majątkowe do utworu, a jednocześnie udziela wydawcy czasopisma zgody na jego pierwszą publikację w wersji drukowanej i wersji online na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe oraz zgody na wykonywanie opracowań, w tym przekładów.
  2. Autor ma możliwość udzielania zgody niewyłącznej na opublikowanie utworu w wersji, która ukazała się w czasopiśmie  (np. zamieszczenia go w repozytorium instytucjonalnym lub opublikowania w książce), wraz z informacją o jego pierwszej publikacji w czasopiśmie.
  3. Autor może umieścić swój utwór online (np. w repozytorium instytucjonalnym lub na swojej stronie internetowej) jeszcze przed zgłoszeniem utworu do czasopisma.