Między teodramatem a liturgią. Balthasar i Corbon w perspektywie porównawczej
DOI:
https://doi.org/10.21906/rbl.3771Słowa kluczowe:
Balthasar, Corbon, teodramat, liturgia, teologia, kenozaAbstrakt
Artykuł przedstawia analizę porównawczą teologii dramatu Hansa Ursa von Balthasara oraz teologii liturgii Jeana Corbona. Punktem wyjścia jest relacja między trynitologią a chrystologią w obu ujęciach. Następnie artykuł analizuje pojęcie kenozy, interpretowane przez obu autorów nie tylko w odniesieniu do wydarzenia Chrystusa, lecz także jako fundamentalna zasada działania Trójjedynego Boga w historii zbawienia. Analiza obejmuje także liturgię ujmowaną w perspektywie misterium, celebracji i życia oraz biblijny obraz rzeki wody życia jako wspólny motyw obu koncepcji. Wskazane podobieństwa pozwalają postawić hipotezę o wzajemnych oddziaływaniach: wpływie Corbona na refleksję liturgiczną Balthasara oraz możliwym oddziaływaniu teodramatu Balthasara na refleksję Corbona. Artykuł ukazuje komplementarność obu wizji i ich znaczenie dla współczesnej teologii.
Bibliografia
Balthasar, H. U. von (1978). The grandeur of the liturgy. Communio. International Catholic Review, 5(4), 344–351.
Balthasar, H. U. von (1980). Theodramatik III. Die Handlung. Johannes Verlag.
Balthasar, H. U. von (1983). Theodramatik IV. Das Endspiel. Johannes Verlag.
Balthasar, H. U. von (1986). Od Ostatniej Wieczerzy do ofiary Kościoła. W L. Balter, K. Czulak, P. Góralczyk & S. Stancel (red.), Eucharystia (ss. 175–188). Pallottinum.
Balthasar, H. U. von (1988). Kosmische Liturgie. Johannes Verlag.
Balthasar, H. U. von (1990). Theologie der drei Tage. Johannes Verlag.
Balthasar, H. U. von (1998). Theodramatik II. Die Personen des Spiels. Teil 2: Die Personen in Christus. Johannes Verlag.
Balthasar, H. U. von (2000). Trójca i krzyż. Znak, 538, 65–76.
Balthasar, H. U. von (2001). Teologia misterium paschalnego. WAM.
Balthasar, H. U. von (2003a). Teodramatyka. Tom 1. Prolegomena. WAM.
Balthasar, H. U. von (2003b). Teodramatyka. Tom 2. Osoby dramatu. Część 1. Człowiek w Bogu. WAM.
Balthasar, H. U. von (2004a). Teologika. Tom 1. Prawda świata. WAM.
Balthasar, H. U. von (2004b). Teologika. Tom 2. Prawda Boga. WAM.
Balthasar, H. U. von (2005). Teologika. Tom 3. Duch Prawdy. WAM.
Balthasar, H. U. von (2007). Chwała. Estetyka teologiczna. Tom 2. Modele teologiczne. Część 1. WAM.
Balthasar, H. U. von (2008). Chwała. Estetyka teologiczna. Tom 1. Kontemplacja postaci. WAM.
Balthasar, H. U. von (2008). Chwała. Estetyka teologiczna. Tom 2. Modele teologiczne. Część 2. WAM.
Balthasar, H. U. von (2009a). Theodramatik I. Prolegomena. Johannes Verlag.
Balthasar, H. U. von (2009b). Teodramatyka. Tom 2. Osoby dramatu. Część 2. Osoby w Chrystusie. WAM.
Balthasar, H. U. von (2010a). Chwała. Estetyka teologiczna. Tom 3/1. Metafizyka. Część 1. WAM.
Balthasar, H. U. von (2010b). Chwała. Estetyka teologiczna. Tom 3/2. Teologia. Część 1. WAM.
Balthasar, H. U. von (2010c). Chwała. Estetyka teologiczna. Tom 3/2. Teologia. Część 2. WAM.
Balthasar, H. U. von (2010d). Epilog. WAM.
Balthasar, H. U. von (2013). Chwała. Estetyka teologiczna. Tom 3/1. Metafizyka. Część 2. WAM.
Balthasar, H. U. von (2020). Theodramatik II. Die Personen des Spiels. Teil 1: Der Mensch in Gott. Johannes Verlag.
Corbon, J. (2000). Modlić się w Trójcy Świętej. Communio, 20(2), 131–150.
Corbon, J. (2024). Liturgia ze źródła. WAM.
Jakubiak, M. (2016). Pra-kenoza a małżeństwo. W T. Mikociak (red.), Rodzina – teologia – życie (s. 143–158).
Jakubiak, M. (2017). Kenotyczna miłość Boga w ujęciu Hansa Ursa von Balthasara jako wzór dla miłości małżeńskiej (praca magisterska, Uniwersytet Papieski Jana Pawła II w Krakowie).
Jakubiak, M. (2024). Liturgia jako dramat miłości. Liturgiczna interpretacja teologii dramatu Hansa Ursa von Balthasara. WAM.
Katechizm Kościoła Katolickiego. (1997). Pallottinum.
Kwiecień, T. (2005). Wprowadzenie. W J. Corbon, Liturgia – źródło wody życia. W drodze.
Mycek, S. (2004). Otwarta miłość. Cierpienie Boga w trynitarno-chrystologicznej interpretacji Hansa Ursa von Balthasara. Communio, 24(2), 87–105.
O’Donnell, J. (2005). Klucz do teologii Hansa Ursa von Balthasara. WAM.
Piotrowski, E. (1999). Teodramat. Dramatyczna soteriologia Hansa Ursa von Balthasara. WAM.
Piotrowski, E. (2000). Hans Urs von Balthasar – szkic biograficzny. Colloquia Theologica Adalbertina Systematica, 1, 7–34.
Porosło, K. (2024). Wprowadzenie. W J. Corbon, Liturgia ze źródła. WAM.
Rubinkiewicz, R. (2000). Kenoza. W Encyklopedia Katolicka (t. 8, k. 1345).
Sobociński, M. (2007). Wydarzenie Jezusa Chrystusa jako odzwierciedlenie wewnętrznego życia Trójcy Świętej w ujęciu Hansa Ursa von Balthasara. Gaudentinum.
Sobór Watykański II (1963). Sacrosanctum Concilium.
Opublikowane
Jak cytować
Numer
Dział
Copyright (c) 2024 Marcin Jakubiak
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe.
Autorzy publikujący w czasopiśmie udzielają jego wydawcy zgody o następującej treści:
- Autor zachowuje autorskie prawa majątkowe do utworu, a jednocześnie udziela wydawcy czasopisma zgody na jego pierwszą publikację w wersji drukowanej i wersji online na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe oraz zgody na wykonywanie opracowań, w tym przekładów.
- Autor ma możliwość udzielania zgody niewyłącznej na opublikowanie utworu w wersji, która ukazała się w czasopiśmie (np. zamieszczenia go w repozytorium instytucjonalnym lub opublikowania w książce), wraz z informacją o jego pierwszej publikacji w czasopiśmie.
- Autor może umieścić swój utwór online (np. w repozytorium instytucjonalnym lub na swojej stronie internetowej) jeszcze przed zgłoszeniem utworu do czasopisma.
