Chrzest w Starym Testamencie? Ambiwalentny symbol wody odczytany w świetle chrześcijańskiego chrztu
DOI:
https://doi.org/10.21906/rbl.3768Słowa kluczowe:
chrzest, woda, przejście, typologia biblijna, stworzenie, potop, wyjście z Egiptu, Jordan, Naaman, oczyszczenie, przymierze, zbawienieAbstrakt
Artykuł analizuje symbolikę wody w Starym Testamencie jako ambiwalentnego znaku życia i śmierci, odczytanego w perspektywie chrześcijańskiego chrztu. Punktem wyjścia są teksty o stworzeniu, potopie, przejściu przez morze i Jordan oraz oczyszczeniu Naamana. Motywy wody i przejścia ukazują stały schemat Bożego działania: przez chaos i zagrożenie prowadzi On do życia, oczyszczenia i przymierza. W świetle Nowego Testamentu wydarzenia te nabierają wymiaru typologicznego, wskazując na chrzest jako przejście przez śmierć do nowego życia w Chrystusie.
Bibliografia
Baudry, G.-H. (2001). Le baptême et ses symboles : aux sources du salut. Éditions Beauchesne.
Berman, S. K. (2016). Greatness versus smallness: A postcolonial analysis of the healing of Naaman (2 Kings 5). Old Testament Essays, 29(3), 403–418. https://doi.org/10.17159/2312-3621/2016/v29n3a3
Ferguson, E. (2009). Baptism in the early Church: History, theology and liturgy in the first five centuries. W. B. Eerdmans Publishing.
Freyne, S. (2011). Jewish Immersion and Christian Baptism. Continuity on the margins? W D. Hellholm, T. Vegge, Ø. Norderval & C. Hellholm (red.), Ablution, Initiation, and Baptism: Late Antiquity, Early Judaism, and Early Christianity (Beihefte zur Zeitschrift für die neutestamentliche Wissenschaft und die Kunde der älteren Kirche, 176; s. 221–253). De Gruyter. https://doi.org/10.1515/9783110247534.221
Girard, M. (2016). Symboles bibliques, langage universel : Pour une théologie des deux Testaments ancrée dans les sciences humaines. Médiaspaul.
Labahn, A. (2011). Aus dem Wasser kommt das Leben. Waschungen und Reinigungsriten in frühjüdischen Texten. W D. Hellholm, T. Vegge, Ø. Norderval & C. Hellholm (red.), Ablution, Initiation, and Baptism: Late Antiquity, Early Judaism, and Early Christianity (Beihefte zur Zeitschrift für die neutestamentliche Wissenschaft und die Kunde der älteren Kirche, 176; s. 157–219). De Gruyter. https://doi.org/10.1515/9783110247534.157
Linville, J. R. (2014). The Fluid Boundaries of Life, the Universe and Yahweh. W E. Ben Zvi & Ch. Levin (red.), Thinking of water in the early Second Temple period (Beihefte zur Zeitschrift für die alttestamentliche Wissenschaft, 461; s. 393–407). De Gruyter. https://doi.org/10.1515/9783110349665.393
Luyster, R. (1981). Wind and water: Cosmogonic symbolism in the Old Testament. Zeitschrift für die alttestamentliche Wissenschaft, 93, 1–10. https://doi.org/10.1515/zatw.1981.93.1.1
Maggiani, S. (1991). Il simbolo dell’acqua. Riflessioni su un simbolo primordiale ripreso dal cristianesimo. W T. Pius-Ramon (red.), Alle origini del battesimo cristiano: radici del battesimo e suo significato nelle comunità apostoliche. Atti dell’VIII convegno di teologia sacramentaria – Roma, 9–11 marzo 1989 (Studia Anselmiana, Sacramentum, 10; s. 43–58). Editrice Anselmiana.
Petersen, A. K. (2011). Rituals of purification, rituals of initiation: Phenomenological, taxonomical and culturally evolutionary reflections. W D. Hellholm, T. Vegge, Ø. Norderval & C. Hellholm (red.), Ablution, Initiation, and Baptism: Late Antiquity, Early Judaism, and Early Christianity (Beihefte zur Zeitschrift für die neutestamentliche Wissenschaft und die Kunde der älteren Kirche, 176; s. 3–40). De Gruyter. https://doi.org/10.1515/9783110247534.3
Sabo, P. (2014). Drawing Out Moses: Water as a Personal Motif of the Biblical Character. W E. Ben Zvi & Ch. Levin (red.), Thinking of water in the early Second Temple period (Beihefte zur Zeitschrift für die alttestamentliche Wissenschaft, 461; s. 409–436). De Gruyter. https://doi.org/10.1515/9783110349665.409
Schöpflin K. (2009). Naaman: Seine Heilung und Bekehrung im Alten und Neuen Testament. Biblische Notizen, 141, 35–56.
Spinks, B. D. (2012). Handing on tradition: Some themes and images in the Maronite baptismal Ordo. W S. E. Myers (red.), Portraits of Jesus: Studies in Christology (Wissenschaftliche Untersuchungen zum Neuen Testament. 2. Reihe, 321; s. 287–298). Mohr Siebeck.
Uro, R. (2016). Ritual and Christian beginnings: A socio-cognitive analysis. Oxford University Press. https://doi.org/10.1093/acprof:oso/9780199661176.001.0001
Opublikowane
Jak cytować
Numer
Dział
Copyright (c) 2022 Łukasz Popko
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe.
Autorzy publikujący w czasopiśmie udzielają jego wydawcy zgody o następującej treści:
- Autor zachowuje autorskie prawa majątkowe do utworu, a jednocześnie udziela wydawcy czasopisma zgody na jego pierwszą publikację w wersji drukowanej i wersji online na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe oraz zgody na wykonywanie opracowań, w tym przekładów.
- Autor ma możliwość udzielania zgody niewyłącznej na opublikowanie utworu w wersji, która ukazała się w czasopiśmie (np. zamieszczenia go w repozytorium instytucjonalnym lub opublikowania w książce), wraz z informacją o jego pierwszej publikacji w czasopiśmie.
- Autor może umieścić swój utwór online (np. w repozytorium instytucjonalnym lub na swojej stronie internetowej) jeszcze przed zgłoszeniem utworu do czasopisma.
